Waalre-in Dialoog.

Woensdagavond 30 september 2020 vond er een inspiratieavond plaats in het Huis van Waalre.  Op uitnodiging van de Waalrese initiatiefnemers Pieter Donders, Maarten van der Sande en Henk de Vrind, gaf prof. Gabriel van den Brink een lezing over zijn recent verschenen boek “Ruw ontwaken uit de neo-liberale droom” dat in mei van dit jaar is verschenen. Daarna gaf een ambtenaar van de gemeente Peel en Maas, Wil van der Coelen zijn ervaringen met het initiëren  van burgerinitiatieven.  De avond werd besloten met een korte inleiding van drie thema’s waar de initiatiefnemers al mee zijn begonnen in Waalre, namelijk natuurherstel , wooninitiatieven en armoede.

Op You Tube vinden we ook een drie kwartier durend interview van filosoof Ad Verbrugge (jarenlang het gezicht van Beter Onderwijs Nederland) met Gabriel van den Brink over diens boek. Een aanrader zie   https://www.youtube.com/watch?v=FuF4Uyzibgc&t=1674s

Van den Brink is getogen in Brabant in Eersel en heeft voor zijn dissertatie Woensel genomen, een wijk in Eindhoven. Momenteel woont hij in Leiden en is verbonden aan Centrum Ethos van de Vrije Universiteit in Amsterdam. Hij voelt zich nog steeds verbonden met de Brabantse cultuur en aard die hij omschreef als “gezond samenwerken” zoals wel gebleken is bij het ontstaan van de High Tech Campus, een samenwerking tussen:  overheid, bedrijfsleven en het hoger onderwijs.

De kern van het boek gaat over het ontstaan van het liberalisme wiens wortels afstammen van de filosofen John Locke, Adam Smith, John Stuart Mill en Milton Friedman. 

Het neo-liberalisme wordt niet als filosofisch gegrondveste stroming beschouwd en ook ontkent door VVD coryfee Bolkenstein en ook recent nog door Mark Rutte. Het is een meer hybride of mengvorm van enerzijds het vrije markt ideaal, maar anderzijds de overheid of staat die streng regulerend en voorwaardenscheppend optreedt en de grondwaarden als het ware dwingend oplegt . Het is niet meer de onzichtbare hand van Adam Smith of de homo economicus met zijn puur eigen belang, die leidt tot vrijhandel en zelfs globalisering, maar ook flexibilisering. Bij het neoliberalisme speelt ook de overheid een belangrijke rol door privatisering of op afstand zetten van overheidstaken zoals in het onderwijs, de gezondheidszorg etc. 

Volgens van den Brink heeft het ons, Nederland, Europa en zelfs wereldwijd veel voordelen opgeleverd, als je kijkt naar bijvoorbeeld de ontwikkeling van het Bruto Nationaal Product / hoofd van de bevolking over 50 jaar of de groeicijfers van import en export of zelfs het aantal vliegtuigpassagiers dat vanaf Nederland vertrekt. Dat zijn duidelijk positieve trends. Anderzijds zijn er ook nadelen, waarbij Brink niet eens schade aan het milieu noemde zoals vervuiling van zee, het water en de  grond en de afname van onze biodiversiteit.

Brink focuste daarbij op de toegenomen stress en eenzaamheid en onderhuidse frustratie/woede en met name bij de laagste sociale klasse met het laagste opleidingsniveau en bij de jeugd . Jaarlijks brengt  het Centraal Plan Bureau (CPB) een rapport uit waarbij ze de stemming onder de bevolking peilt.  Al jaren blijkt daaruit een afnemend vertrouwen in de overheid, in de toekomst en in de samenleving dat bij jongeren sterker is dan bij ouderen. Steevast wordt geconstateerd: “Met mij gaat het goed, maar met de rest niet zo”.  

Die onvrede verklaart ook de toenemende populariteit van rechts-populistische politieke partijen in heel Europa en met name ook in Nederland. Denk aan de  partij van Pim Fortuyn, later De PVV van Geert Wilders en vrij recent de PVD van Thierry Baudet die toch bijna een kwart van de Nederlandse stemmen trekken. Zij beloven om wat de doen aan het probleem van de immigranten of teveel autochtonen die “onze” welvaart bedreigen. De boodschap van prof van den Brink is duidelijk zolang wij het neoliberalisme zijn gang laten gaan zullen we niet van deze problemen afkomen. 

Er is echter een hoopvol perspectief en dat ontleende van den Brink aan de dierenbiologie en met name studies van prof Frans Van de Waal naar het gedrag van primaten. Genetisch gezien heeft de mens veel overeenkomsten met het DNA van primaten en dus zijn er ook overeenkomsten in ons gedrag. De Waal heeft duidelijk aangetoond dat chimpansees en Bonobo-apen niet alleen hun eigenbelang nastreven en onderling met elkaar concurreren,  maar ook sterk gericht zijn op samenwerken. De mens is ook niet alleen egoïstisch, maar heeft ook een duidelijke altruïstische houding die ten goede komt aan de medemens en samenleving. Nederland is bij uitstek een land waar bijvoorbeeld het vrijwilligerswerk absoluut en relatief het meeste voorkomt. Op allerlei manieren helpen we graag onze familie, ouderen zoals met mantelzorg, leveren we onze vrijwillige bijdrage in sport- en verenigingsleven en komen we tot veel burgerinitiatieven.    

                                                       prof. Gabriel van den Brink
  

Tot mijn grote verrassing kwam de professor die 70 jaar is , maar momenteel werkt voor de Vrije Universiteit van Amsterdam, met als oplossing “de Coöperatieve Samenleving”.

 In de Middeleeuwen zagen we deze opleving in de vorm van de beroepsgilden en tijdens de industriële revolutie in de opkomst van vakbonden. Nu zien we de exponentiële groei van coöperaties in Nederland en vooral onder energiecoöperaties, landbouwcoöperaties, winkelcoöperaties etc.  Mensen hebben een diepere behoefte om ook “vrijwillig samen te werken” en dan te kiezen voor deze rechtsvorm.

Hoe sympathiek ik het idee van coöperaties ook vind en vooral vanwege de andere eigendoms- en medezeggenschapsstructuur, toch geloof ik niet dat deze coöperaties uiteindelijk de neoliberale economie zullen doen laten verdwijnen. Neem als voorbeeld de Coöperatieve Rabobank die jarenlang een Triple A status had als financieel meest solide bank, die achteraf net in zulke valkuilen is getreden als de andere grootbanken, met het manipuleren van de Liborrente, het gerommel met hypotheken en het heimelijk witwassen van zwart, crimineel geld. De coöperatieve structuur kon dit uiteindelijk niet voorkomen.

Misschien moet ik het boek van van den Brink zelf gaan lezen om te kijken of deze samenvatting correct is. In de analyse duidelijk en gedegen maar in de oplossing wat smal.   

                                                               Wil van der Coelen
    

In zijn rol als ambtenaar bij de Gemeente Peel en Maas heeft van der Coelen bijgedragen aan het faciliteren en stimuleren van burgerinitiatieven. Stel je voor in een Gemeente als Waalre met 16.000 inwoners hoeveel kennis en ervaring onder deze burgers aanwezig is tegenover ruwweg zo'n honderd ambtenaren en gemeentelijke politici. De kunst is dus je te organiseren en de krachten te bundelen en te mobiliseren. Dan kan geen enkele Gemeente de druk weerstaan en initiatieven negeren. Natuurlijk heeft iedere gemeente haar eigen takenpakket en voert de taken uit als openbare orde, personen registratie, natuurbeheer en stedebouwkundige planning. Er blijven dan nog genoeg andere zaken over waar burgers in kunnen springen.     

                                           Mede-initiatiefnemer en Gemeenteraadslid Pieter Donders 

                                            Mede-initiatiefnemer Maarten van de Sande

 Pieter Donders is verbonden met het thema sociaal gezond Waalre , met o.a. ook armoedebestrijding en schuldhulpverlening, maar zeker ook met het thema positieve gezondheid.

Maarten van de Sande voelt zich verfbonden met het thema Wonen in Waalre

   Zo ziet het initiatief er in de toekomst mogelijk uit met veel deelnemers en initiatieven in verschillende rollen en activiteiten. Men zoekt uitdrukkelijk thema-begeleiders en ambassadeurs. 

 Een snel rondje leverde al meteen veel steun op voor onderwerpen/thema's als: anders wonen, lokale voedselproductie en positieve gezondheid.

Het is goed om je te realiseren dat de Gemeente Waalre in het verleden  nog al veel gedaan heeft op het gebied van burgerparticipatie. Denk aan de gehouden W100 bijeenkomst in 2015 waar ook onderwerpen en thema's uit zijn gekomen die belangrijk worden gevonden door burgers. 

Zie ook https://driegeleding.blogspot.com/2015/11/gemeente-waalre-houdt-burgertop.html

Er bestaat ook een al jaren functionerend burgerpanel waarbij honderden bewoners van Waalre regelmatig vragenlijsten krijgen voorgeschoteld over onderwerpen die zijn belangrijkvinden zoals leefbaarheid, duurzaamheid en milieu. 

Er bestaat ook al een burgerinitiatiefregeling met regels waarop deze voorstellen ingediend kunnen worden bij de Gemeente Waalre en mogelijk kunnen rekenen op steun van de Gemeenteraad of het College van Burgemeester en Wethouders (B&W). 

Zie ook https://driegeleding.blogspot.com/2017/04/het-belang-van-burgerinitiatieven.html

Het plaatselijke weekblad De Schakel is een platform waar allerlei initiatieven bekend gemaakt kunnen worden. We hebben veelal geen idee hoeveel initiatieven er al zijn en moeten dat eerst maar eens inventariseren en presenteren en dat kan al het begin zijn van een Dialoog in Waalre.

Wordt de Geldmaat ons “maatje”?

Onderstaand artikel is in een wat ingekorte versie ook verschenen in weekblad de Schakel dd 17 juni 2020 in de rubriek "Lezers schrijven". 
Dezelfde ingekorte versie is ook als opiniestuk verschenen in het Eindhovens Dagblad van donderdag 18 juni 2020.
https://krant.ed.nl/titles/eindhovensdagblad/7152/publications/9753/articles/1155981/39/1

In de afgelopen twee jaar zijn geleidelijk alle betaalautomaten van de grootbanken ING, ABN/AMRO en Rabobank vervangen door een gele betaalautomaat met de naam “Geldmaat” . In heel Nederland zien we dezelfde apparaten die ook dezelfde mogelijkheden bieden. Je kunt er niet alleen geld opnemen, maar ook geld storten in biljetten en zelfs in  munten. Bovendien kun je er met alle bankpassen terecht zoals bijvoorbeeld die van ASN, SNS, nu Volksbank en ook de Triodosbank. 

Bijzonder is ook dat je meteen het saldo kunt opvragen op je rekening. Het opnemen van geld kan nu “onbeperkt’, afhankelijk van bankpaslimiet en saldo, maar er is dus geen vaste daglimiet meer. Toch is het vreemd dat het bankgeheim hiermee meteen een stuk minder is.

 Hoe groot is de kans dat iemand deze gegevens kan hacken, want die gegevens waren tot nu toe over meerdere banken en bedrijfsbeveiligingen verdeeld ?

Deze omgebouwde geldautomaat is een geldmaat binnen een oranjekleurige ING geldautomaat

De reden voor invoering van de Geldmaat zou zijn dat daarmee een efficiënter en bankonafhankelijk netwerk wordt gerealiseerd , waarbij toch binnen een straal van 5 kilometer zeker één geldmaat aanwezig is.

Dat klinkt allemaal heel positief en klantvriendelijk en toch schuilt er volgens mij een klein addertje onder. Hoe kwetsbaar of afhankelijk zijn we nu geworden van een dominant systeem?

Als een bank een internetstoring had of een systeemstoring in hun geldautomaten kon je altijd nog terugvallen op een van de andere banken. Dat kan nu niet meer.

 Een storing betekent “tijdelijk” in heel Nederland  misschien nergens meer geld uit de Geldmaat kunnen halen?!  Er is simpelweg geen backup-systeem meer, tenzij je dicht bij de landsgrens woont en kunt uitwijken naar Duitsland en/of België. Het schijnt trouwens dat dit systeem overgenomen is in België waar het onder de firma-naam Jofico  geïntroduceerd is. 

Er is een website waar alle storingen terug te vinden zijn van de organisatie die PIN automaten in winkels beheerd. Zie  https://allestoringen.nl/storing/pin/overzicht/2020/03/
Dat zijn er gemiddeld twee per maand waarbij niet duidelijk is hoelang ze geduurd hebben en of het alleen plaatselijk was of in heel Nederland. Er zijn ook maanden zonder storingen maar bijvoorbeeld  ook maanden met 7 storingen zoals maart 2020. 

Deze PIN-organisatie draait al jaren en heeft veel ervaring.

 Hetzelfde geldt voor de internetbetaaldienst iDeal. Daar kun je ook de storingsgegevens van vinden. Zie https://allestoringen.nl/storing/ideal/

Je kunt zelf ING-storingen vinden . Dat zijn er al veel meer, bijna dagelijks. https://allestoringen.nl/storing/ing/
Zal het bij Geldmaat ook zo gaan?
Op de ING-website kun je zogenaamd de storingen achterhalen van internetbankieren, iDeal of zelfs geldautomaten. Zij vermelden echter alleen of er momenteel storingen zijn maar geen storingsgeschiedenis. Zie https://www.ing.nl/particulier/klantenservice/beschikbaarheid/index.html

In stadscentra vond je nu vaak meerdere betaalautomaten van verschillende banken dichtbij elkaar, terwijl de behoefte aan contant geld afneemt , vanwege de vele digitale betaalmogelijkheden in winkels en bedrijven. Anno 2019 waren er nog 7.000 geldautomaten over 3200 locaties. Dat worden er flink minder mede ook door het toenemend aantal plofkraken. Bovendien zijn ondertussen overal maatregelen genomen om deze aanslagen te verminderen. Zo kun je bij de geldautomaten ‘s-nachts geen geld meer opnemen.

Vanaf 2011 waren alle geldautomaten al eigendom van Geld Service Nederland, een Nederlands bedrijf dat nu Geldmaat heet en de automaten aanlegt, beheert en onderhoudt. Het hoofdkantoor zit in Weesp. De grootbanken ABN AMRO, ING en Rabobank zijn aandeelhouders binnen het bedrijf.     

In de naam, het uiterlijk en diverse automaatmogelijkheden zie ik vooral voordelen, maar of die opwegen tegen de sterk toegenomen afhankelijkheid zal de tijd leren. Wordt de Geldmaat wel of niet ons “maatje”? ?!!

Vreemd genoeg moet je bij storingen wel een nummer van de ABN AMRO bellen ?!

Update oktober 2023

Een recent artikel laat zien dat het storingspercentage over 2022 en 2023 hoger is dan is afgesproken.

Daarbij komt dat er veel minder geldautomaten zijn en een aantal 's-nachts worden uitgeschakeld, betekent minder beschikbaarheid om geld te pinnen wanneer dat nodig is.  

Geen geld uit de muur: geldautomaten te vaak in storing - https://nos.nl/l/2494692

Update januari 2025 

 Geldautomaat vaker buiten werking na cashoproep banken - https://nos.nl/l/2553927

Gedragseconomie levert verrassingen op.

Als aanvulling op de macro economische berekeningen en macro hypotheses over het gedrag van de markt  zijn er steeds meer praktische meso-onderzoeken in de praktijk die horen tot de categorie gedragseconomie, op het grensvlak tussen gedrags- en economische wetenschappen. De Franse econome Esther Duflo is er wereldberoemd door geworden. Zij heeft met allerlei praktische onderzoeken aangetoond wat het best werkt als je arme bevolkingsgroepen wilt helpen:
- Is dat met geld, zoals een basisinkomen of juist kredieten of productiemiddelen? 
Of de economische vraag wat geef je bij voorkeur aan arme schoolkinderen aan goede onderwijsprestaties te helpen: 
- een goed ontbijt,  
- schoolkleding of juist 
- schoolmateriaal of toch 
- geld voor ieder gehaald proefwerk of examen?  
De uitkomsten zijn steeds verrassend. 
Speciaal als het gaat om deze categorie onderzoeken zijn die naar de effectiviteit van collectes:
- wanneer geven mensen het meest? 
- bij een Man of vrouw, 
- bij jonge of oudere collectanten etc.?

Zie ook https://bedrijfskunde-economie.blogspot.com/2014/12/alles-is-economie.html

Een recent voorbeeld uit de gedragseconomie is ook het “lost- wallet” (=verloren beurs) experiment van de onderzoekers van de universiteiten van Zürich, Michigan en Utah dat uitgevoerd is in 335 steden verdeeld over 40 landen. 
De beurzen bevatten verschillende hoeveelheden geld (soms  € 10 en soms € 75) maar ook visitekaarten en een boodschappenlijstje etc. 
Ze worden niet zomaar op straat verloren zoals in de eerdere  experimenten is gedaan bij studenten, maar nu werden de beurzen afgegeven bij verschillende officiële organisaties zoals gemeentehuizen, politiebureaus, hotelrecepties , musea en postkantoren.  Wat blijkt? 
De beurzen mét geld kwamen vaker terug (51%) dan de beurzen zónder geld (40%). Blijkbaar vindt men het niet de moeite waard om de beurs terug te brengen, als er gèèn geld inzit. Dat lijkt aannemelijk. Opvallend ook dat als er méér geld in de beurs zit dan is het terugkeer percentage hoger en gemiddeld 72%.

Verrassend is toch dat beurzen met geld teruggebracht worden omdat je vanuit de homo economicus benadering zou verwachten dat mensen voor eigen voordeel gaan. We zijn kennelijk veel altruïstischer dan gedacht.

Van alle 40 landen komt Nederland goed uit de bus met een derde plaats als meest eerlijke bevolking.  Zelfs 70% van alle beurzen komt terug.   
Het is misschien inderdaad zoals Rutger Bregman in zijn laatste boek schreef: "De meeste mensen deugen"!

Voedselbank Eindhoven viert 4e Lustrum.

Wat in 2004 begon als een klein initiatief vanuit een garagebox in Eindhoven met vijf gezinnen als klant, kreeg een flinke impuls toen er een bestuur kwam en officieel in december 2005 de Stichting Voedselbank Eindhoven en omgeving werd opgericht. In dat volgende jaar werden al zo’n 80 voedselpakketten per week uitgedeeld vanuit o.a. een leegstaande kerk in Stratum. Zelf heb ik deel uitgemaakt van de initiatiefgroep en daarna het eerste bestuur . Ik  werd later ook een aantal jaar de penningmeester van Stichting Voedselbank Eindhoven. Zie ook: https://fontysduurzaam.blogspot.com/2013/02/stichting-voedselbank-eindhoven.html

Rechts het langst zittende Bestuurslid en Secretaris Hans Raadsen

Het initiatief groeide uit tot een professionele organisatie met momenteel 150 vrijwilligers, die wekelijks voor ruim 500 gezinnen voedselpakketten levert op 7 verschillende uitdeelpunten in Eindhoven en daarnaast ook een aantal regio voedselbanken voorziet van pakketten.
In 2010 kwam er een extra uitbreiding van de koel- en vriescapaciteit (merk Smeva) in het distributiecentrum aan de Kanaaldijk-Noord
In 2013 is er vervolgens voor gekozen om het dak te beleggen met zonnepanelen om grotendeels in de eigen energie-behoefte te kunnen voorzien. De energielasten en de  transportkosten  vormen een groot deel van de jaarlijkse kosten.

 

Stichting Voedselbank Eindhoven maakt al jaren deel uit van de landelijke coöperatie Voedselbanken Nederland. Oud bestuursvoorzitter Pieter Tankink maakt momenteel deel uit van het landelijke bestuur.  Dat betekent ook dat zij de algemeen vastgestelde regels voor toekenning van een voedselpakket hanteren. Wekelijks worden ongeveer 37.000 pakketten , vanuit 161 voedselbanken verdeeld over zo'n 90.000 Nederlanders. 

De oorspronkelijk in Rotterdam opgerichte eerste Voedselbank van Jac en Clara Sies was de eerste en door puur burgerinitiatief is het daarna uitgewaaierd over heel Nederland.    

Het hart van de logistieke distributie-organisatie, zoals je de Voedselbank kunt noemen, nam zijn intrek in Kanaaldijk-Noord 15-D, dat door de Gemeente Eindhoven beschikbaar is gesteld en voor ons de huur betaalt in de vorm van een subsidie.
Zie ook: https://solidaire-economie.blogspot.com/2012/01/eindhoven-niet-alleen-de-slimste-maar.html

Kleine gekoelde vrachtwagens

Twee bestelbussen Voedselbank

Cruciaal voor voedsel is de beschikbaarheid van koel- en vriescellen om in te bewaren , maar ook om gekoeld vervoer te hebben. De laatste koel-vrachtwagen, een DAF 210 met Euronorm 6 (hoogste milieuklasse)  is verkregen in 2015 dankzij sponsoring en werd officieel beschikbaar gesteld door voormalig burgemeester Rob van Gijzel. In 2017 kregen de Voedselbank een nieuwe koel-bestelbus en - bakwagen met laadklep, dankzij de financiële steun uit de  Wim van der Leegte Foundation en kwam de vorige burgemeester Jorritsma de sleutels overhandigen.        

Deze doorlopende gekoelde voedselketen  is noodzakelijk om te voldoen aan de strenge eisen van de Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), die regelmatig komt controleren en gelukkig nog steeds een goedkeuring afgeeft en certificaat groen verleend.

Het voormalige Neos-pand gaat worden gebruikt als uitdeelpunt.

Deel interieur, verbouwde Neos-gebouw Kanaaldijk 15c

In juni 2019 was er weer een feestelijke bijeenkomst met een toespraak van burgemeester Jorritsma die het aangrenzende voormalig Novadic-Kentron, later Neos (Kanaaldijk-Noord 15-C) activiteitencentrum, na enige verbouwingsaanpassingen officieel ter beschikking stelt aan de Voedselbank Eindhoven en dat gaat dienen als extra uitdeelpunt voor klanten uit het centrum van Eindhoven.  Later zelfs als winkel!?  

rolkarretjes met eigen naam

Baudet als vernieuwer van de democratie !?

                                                        Logo Forum voor Democratie

Het enorme succes van Baudet ’s partij Forum voor Democratie (FvD) tijdens de Provinciale Statenverkiezingen van 20 maart 2019 heeft velen verrast. Kort daarna las je overal politieke beschouwingen over FvD. Voor sommigen is Baudet “the new kid on the block” die met zijn uil of bezem een frisse wind in Den Haag wil laten waaien. Anderen daarentegen noemen hem minachtend de papegaai van Minerva of zelfs een doemartiest.  Baudet heeft drie duidelijke stellingen. Hij is tegen Europa, tegen de partij-kartelcultuur & bijbehorende  banencarrousel en vooral ook tegen immigranten. Verder is hij ook tegen al te ingrijpende klimaatplannen.  

Feit is dat hij met één klap de grootste partij is geworden in de eerste Kamer en net groter dan de VVD en op 14% van de stemmen kan rekenen. Dat was eerder ook al zo wat ledenaantallen betreft, dus helemaal verrassend is het niet. Verder waren er een aantal peilingen die dit succes hadden voorspeld.

We moeten onder ogen zien dat hij voor een deel de teleurgestelde kiezers van andere partijen aan zich weten te binden. Die zijn bij de huidige linkse en rechtse partijen kennelijk teveel uit beeld geraakt. Men wil nu duidelijk iets anders. Natuurlijk bestaat wel het risico dat dit grote succes ook een valkuil is. In korte tijd moeten genoeg mensen bereid en geschikt worden bevonden om op sleutelposities te functioneren. Dat ging bij de LPF eerder ook goed mis.

De oorspronkelijke ideeën en meningen van FvD waren misschien zo gek nog niet. Ze willen echte veranderingen als het gaat om politieke benoemingen. Dus in de publieke en semipublieke sector geen oud-coryfeeën van politieke partijen meer. Prima toch? FvD pleit zelfs voor een gekozen burgemeester en president. Dat is hun goed recht.

Ze pleiten verder voor versterking van de directe democratie, met niet alleen raadgevende referenda maar zelfs beslissende referenda . Iets wat bij D66 ook ooit het streven was. 
FvD was zeer verontwaardigd toen een meerderheid bij het referendum zich uitsprak tegen steun en toetreding van de Oekraïne, maar daarna het volksbesluit toch genegeerd werd door de politiek. Pure minachting voor de stem van het volk. De huidige machtspolitiek heeft dit oordeel dus vooral over zichzelf afgeroepen. Daar merken VVD, CDA, PvdA en D66 nu de gevolgen van. De SP en PVV ook, maar vooral omdat zij nog niet de kans hebben gekregen om te regeren en hùn plannen te verwerkelijken. De kiezers willen niet langer wachten en hopen een sneller resultaat te krijgen bij Baudet.

Baudet heeft het jeugdige, energieke, maar ook pedante en arrogante dedain van een corpsbal uit Leiden, die zweemt met Minerva. Het bekende “Doe maar gewoon”  wat we in Nederland vaak bezigen gaat voor hem niet op. Hij wil in veel dingen anders zijn met een zakje geurige lavendel, zijn klassieke pianomuziek en zijn elitair verfijnd taal- en stemgebruik. Elitair ja, want met een doctoraatstitel op zak kan de gewone Nederlander hem nauwelijks begrijpen.

Los van deze persoon Baudet, die natuurlijk ook narcistische trekjes heeft zoals zijn naaktfoto in de ondergaande zon aan het strand laat zien, gaat het toch vooral om de politieke beginselen. Wat wil FvD bereiken? 

Het partijprogramma  verraadt gek genoeg een rare mix van rechtse en linkse ideeën.  Zo wil Baudet een belastingvrije voet van 20.000 Euro. Dat is eigenlijk een verkapt basisinkomen voor iedere belastingbetaler  en een sociaal idee. Hij wil relatief hogere uitkeringen bij werkloosheid. Daarmee zal hij SP, PvdA en GL zeker aan zijn zijde vinden, dus zeker links lijkt me. Hij wil hogere salarissen voor politie, zorg en onderwijs. Hij wil terug naar de basisbeurs voor studenten. Hij wil de pensioenleeftijd op 66 houden. Hij wil eigen risico voor zorgkosten  omlaag brengen. Dat zijn dus ook allemaal voorstellen van de linkse partijen. 

Hoe zit het dan met de bewering dat FvD rechts staat van de VVD en dichtbij  de PVV gesitueerd is? Klopt dat beeld dan niet?

FvD heeft zeker een stel rechtse ideeën , namelijk winstuitkeringen voor bedrijfseigenaren verlagen van 25 naar 15% (rechts liberaal). Verder de schenk- en erfbelasting afschaffen (liberaal idee). De zelfstandigenaftrek verhogen (rechts liberaal). Een verlaging en invoering van twee schijven bij de  inkomstenbelasting, het lage 20 procent en hoge tarief van 35 procent. Verder wil FvD bezuinigen op ontwikkelingshulp, op de publieke omroepen en op klimaatbeleid (allemaal uiterst liberaal). Ook een jaarlijkse vermindering van overheidsuitgaven met 5% (liberaal vanwege kleinere overheid) behoort daartoe.

Sommigen positioneren FvD ook als extreem- of radicaal rechtse partij. Dat komt omdat FvD de eigen natie en het belang van de eigen cultuur centraal stelt. Volgens Baudet is er sprake van een grote ramp omdat onze beschaving op het punt staat te verdwijnen. Daarom de term doemdenker en soms ook populist. Daarin lijkt FvD op de PVV  en heeft overeenkomsten met de Alternative für Deutschland (AfD), Front Nationale in Frankrijk, het Vlaams Blok in België etc.        

Trek zelf je conclusie ! Wegen de linkse ideeën zwaarder dan de rechtse op een denkbeeldige weegschaal?  Ik weet het niet, maar FvD is zeker niet alleen een rechtse partij.  De uitgedragen voorstellen bewegen zich aan beide kanten van het politieke spectrum en daarom voelen zowel rechtse als linkse kiezers zich aangetrokken tot Baudet. 

Je kunt de partij van Baudet ook niet eenduidig plaatsen op de as tussen conservatief en progressief. Het logo en de sfeer ademen enige nostalgie naar het verleden, het rijke Romeinse en Griekse (glorieuze?) verleden waar Baudet weer naar terug wil. Dat zou je conservatief kunnen noemen.  
Anderzijds is hij ook progressief en vooruitstrevend met een soort basisinkomen en versteviging van de arbeidsvoorwaarden en sociale voorzieningen. Ook hier heeft hij van beide wat.  

Bedenkelijk van FvD is wel hun oproep om indoctrinatie in het onderwijs te melden bij een door hen opgezet meldpunt. Ze lijken hiermee in de voetsporen te willen treden van de PVV die eerder ook een "Polen"-meldpunt opzette, waar je met klachten over overlast bezorgende Oost-Europeanen en Roemenen terecht kon. De PVV deed dat ook voor overlast bezorgende asielzoekers. Het lijkt een vorm van discriminatie, omdat het gaat over een specifieke bevolkingsgroep, zoals in WOII de Joden slachtoffer werden van een hetze.  Het riekt ook naar communistische praktijken, waarbij je stiekem buren en familieleden aangeeft bij de overheid en de politiek in geval van enig afwijkend gedrag. Verwerpelijk en daarom hebben academici ook een publieke stellingname afgegeven. Laat iedereen deze oproep steunen. Zie ook https://openbriefacademici.wordpress.com/

Laten we zien hoe zijn mogelijk serieuze ideeën nu in praktijk worden gebracht en tot welke beleidswijzigingen dat leidt. Mijn voorspelling is dat Baudet’s partij in de verschillende provincies met zeer wisselende coalities kan gaan opereren. Soms over links en soms over rechts. Voorlopig lijkt het nog geen succes. De meeste partijen willen niet "opschuiven" voor het klimaatstandpunt van FvD en dus stapt Baudet uit de onderhandelingen in een aantal provincies. 

Pas in 2020 lukt het waarschijnlijk wel in de provincie Noord-Brabant , dat er een coalitie komt in het provinciebestuur waar ook de PVV deel van uitmaakt. We zullen zien hoe dat uitwerkt op thema's als klimaat- en stikstofbeleid.    

Opvallend was ook dat in de Coronacrisis begin 2020 FvD net als de PVV om het hardst riepen om de strengste maatregelen tegen de bevolking en economie om verspreiding van het virus te beperken. Toch trekjes van autoritair en elitair leiderschap??  Toch is er ergens een omslag in hun denken gekomen en hebben ze , met name via de woordvoerder en tweede persoon op de verkiezingslijst Wybren van Haga, fel kritiek geleverd over de draconische maatregelen van de lockdown, avondklok, mondkapjes etc. Ook de mogelijke invoering van een vaccinatiepas was een doorn in het oog. Samen met PVV heeft FvD tegengestemd op een motie van D66 partijleider Jetten om dit snel in te voeren. In een groot artikel/interview in  het Eindhovens Dagblad van 12 maart zegt Baudet "dat de coronamaatregelen onnodig zijn , te veel en zelfs levensgevaarlijk".  Zijn analyse van de coronaproblematiek is duidelijk en steekhoudend. Hij heeft als wetenschapper ook geleerd om zelfstandig statistieken te beoordelen en te interpreteren en op basis daarvan conclusies te trekken.   

 Eind 2022 heeft politicus Thierry Baudet en partijleider van Forum voor Democratie een boek geschreven met de titel Het Coronabedrog. Dat boek was zo populair dat het de NS-Publieksprijs won, maar om duistere redenen die prijs niet heeft gekregen. Wordt de waarheid daarin te veel benaderd?  Laat iedereen dit boek lezen en zijn eigen conclusies trekken.  

         

Jeremy Corbyn, de uitgesproken linkse Laborleider.

 Een nieuwe wind.

Sinds medio September van 2015 is Corbyn de door de partijleden gekozen leider van de Laborparty in Groot Brittannië, die in het Lagerhuis oppositie voert.

Deze keuze was uitzonderlijk omdat Corbyn door prominente Laborleiders zoals Blair en Cameron ernstig wordt verguisd. 

Hij is volgens hen tè radicaal (links) en dat zou  schadelijk zou zijn voor het land Groot Brittannië en de stabiliteit van de economie. Gelukkig hebben de leden meer vertrouwen in hem en is hij met 59,5 % van de stemmen gekozen tot partijleider. Corbyn kreeg veel steun van de vakbonden en weet ook veel nieuwe leden aan Labor te binden sinds de regels versoepeld zijn. 

Corbyn heeft al een lange staat van dienst in de politiek bij Labor. Al sinds 1983 is hij lid van het parlement en heeft daarmee dus zo'n 35 jaar politieke ervaring. In die periode heeft hij meestal zijn eigen geweten gevolgd en dus vaker de partijdiscipline genegeerd en anders gestemd dan de Laborleiding had aangegeven. Zo is hij een bekend tegenstander van de Engelse deelname aan de Irak- en Afghanistanoorlog.

In de media kreeg hij ook weinig aandacht en wordt hij vaak negatief afgeschilderd. Als Laborleider is dat wel anders geworden. Ze kunnen hem echter niet blijven negeren.

Politicus Corbyn is een naar eigen zeggen een democratisch socialist, zoals ook Bernie Sanders in de Verenigde Staten dat is. Hij is een duidelijk voorstander van nationalisatie van nutsbedrijven en de spoorwegen. Hij bestrijdt ook de belastingontwijking van grote ondernemingen en is voor een flinke verhoging van de winst- en  vennootschapsbelasting. Hij is ook een voorstander van de National Health Service als een overheidsinstelling. Hij pleitte ook al voor een leefbaar (living) minimumloon in 1998  en voerde campagne voor het afschaffen van het collegegeld. Zie ook http://solidaire-economie.blogspot.nl/2018/03/bernie-sanders-socialist-in-de-vs.html

Corbyn is geboren in 1949 in graafschap Wiltshire in GB. Na de middelbare school is hij twee jaar werkzaam geweest voor een ontwikkelingsorganisatie, Voluntary Services Overseas, in Jamaica . Na terugkomst ging hij werken voor de vakbonden en vanaf 1974 tot 1984 was hij raadslid in een Londense deelgemeente Haringey totdat hij een zetel verwierf in het Lagerhuis. Hij is drie keer getrouwd en vanaf 2015 met de Mexicaanse Laura Alvarez. Uit een eerder huwelijk heeft hij drie zonen.   

De opkomst van linkse partijen die tegenwicht willen bieden aan de neo-liberale partijen en economie is sinds de crisis in 2008 en de daarop volgende recessie (afnemende groei) steeds sterker geworden.  De toenemende Inkomens- en vermogensongelijkheid brengt grote schade toe aan de maatschappij en economie en moet afgebouwd worden door progressieve belastingen. 
     

foto: Corbyn  (nl.wikipedia.org)

Het waren zeer woelige jaren voor Corbyn in het Britse parlement en onder de perikelen van de Brexit. Zijn volgens sommigen starre houding zorgde ook binnen de eigen gelederen voor tweestrijd.  Zijn Conservatieve opponent Boris Johnson won uiteindelijk de laatste beslissende verkiezingen in december 2019  met overtuiging en dat betekende voor Corbyn het politieke einde.

 Begin april heeft Labor (digitaal) een opvolger gekozen, de meer gematigde persoon van Starmer.   

Bernie Sanders, socialist in de VS.

Veel Nederlanders hoorden pas van deze man tijdens de presidentsverkiezingen toen er een opvolger moest komen voor de democraat Barack Obama. Van de zijde van de Republikeinen werd het,  de in eerste instantie onafhankelijke  kandidaat, Donald Trump, die de nominatie na veel tumult in de wacht sleepte. 

Bij de Democraten bleef het tot het einde toe spannend en ontstond een heftige strijd tussen Hillary Clinton en Bernie Sanders. Hillary was de gedoodverfde kandidaat die als eerste vrouw president zou worden. Zij had zoveel ervaring als vrouw van voormalig president Bill Clinton, als minister van Buitenlandse Zaken onder Obama en als senator. 

Het liep toch anders, niet Clinton maar Trump werd president en zelfs met 3 miljoen minder stemmen.

 Zo verrassend als de onervaren Trump op deze post, zo verrassend was ook de doorbraak van Bernie Sanders die veel jongeren inspireerde en verleidde om te gaan stemmen.  Om beter te begrijpen wat hier gebeurd is, ben ik het boek “Onze revolutie, een toekomst om in te geloven” gaan lezen dat  uitgegeven is begin 2018 door Starfish Books en met een voorwoord van SP- partijleider Lilian Marijnissen.

Wie is deze Amerikaan met geboortejaar 1941, dus nu achter in de zeventig, die zich democratisch socialist durfde te noemen in een land waar socialisme altijd al een vloek leek te zijn?         

Socialisme,  communisme  en marxisme zijn in de VS synoniemen van elkaar en staan haaks op de traditionele waarden, waar de VS op gebouwd is , zoals vrijheid en ondernemingszin. 

Het was ondenkbaar dat miljoenen Amerikanen dit gedachtegoed ooit zouden omarmen en toch gebeurde het. Juist omdat Sanders meteen duidelijk maakte dat hij niet tegen ondernemingen was en bijvoorbeeld geen supermarkten zou “onteigenen” of tot staatsbezit zou bombarderen.  Het was Sanders juist te doen om een rechtvaardige inkomens- en vermogensverdeling, een leefbaar minimum loon, goede sociale voorzieningen, het recht van toegang tot (dus gratis) tot onderwijs en betaalbare gezondheidszorg voor iedereen. Dat waren de idealen van Sanders en daarin vond hij vele medestanders tijdens zijn campagne.

Sanders is geboren in een arm deel van de Kruiswerk Brooklyn in New York, als jongste zoon van een voor de Nazi’s gevluchte Poolse, Joodse vader met nog een zes jaar oudere broer Larry. Ondanks dat Bernie zichzelf niet als bolleboos beschouwde, kwam hij uiteindelijk na de middelbare school toch terecht op zijn 19^e jaar bij de Universiteit van Chicago.

 Daar ging een nieuwe wereld voor hem open en vooral in de prachtige bibliotheek “Harper Library”. Hij was vooral geïnteresseerd in de Amerikaanse Geschiedenis , maar hield ook oog voor sociologie, psychologie, economie en politicologie. In die jaren woedde er een heftige maatschappelijke strijd rondom de Vietnam oorlog, maar ook veel demonstraties over mensenrechten. 

Bij Sanders ontwikkelde zich een sterk politiek en maatschappelijk bewustzijn en hij sloot zich daarom al vroeg aan bij de Young People’s Socialist League, de Student Peace Union en het Congress of Racial Equality. 

Hij had al vroeg door dat het kapitalisme alleen een kleine groep zeer bevoorrechtte en dat het ten koste ging van de overgrote meerderheid van de bevolking.

 Zo ontwikkelde Sanders zich geleidelijk tot een activist, die campagnes en demonstraties steunde rondom vredeskwesties, arbeids- en burgerrechten. Sanders werd ook wel eens gearresteerd en leerde dan ook de brutale en wrede Chicago-politie kennen, die heel lang raciaal optreden is verweten. Tot op de dag van vandaag worden er in de VS nog regelmatig zwarte mensen doodgeschoten, die onbewapend bleken of stierven in de cel wanneer ze voor lichte vergrijpen werden opgepakt.

Sanders heeft meegelopen met marsen en demonstraties, die onder leiding stonden van dominee Martin Luther King, zoals de Mars naar Washington voor Banen en Vrijheid . Dankzij al deze inspanningen kwam er in 1965 de belangrijke Voting Rights Act. King was een groot voorbeeld voor Sanders, maar werd uiteindelijk neergeschoten. Gek genoeg niet tijdens een bijeenkomst voor mensenrechten, maar juist tijdens een betoging voor redelijke lonen en arbeidsomstandigheden voor de vuilnisophalers in Memphis, Tennessee. King was  ook een brede maatschappelijke activist.  Sanders was erbij op 28 augustus 1963 op de National Mall, toen King de beroemde speech gaf “I have a dream”. 

Sanders schrijft in het boek dat King en zijn levenswerk een voortdurende inspiratie bron is geweest.  

Een andere belangrijke inspirator was Eugène Victor Debs (1855-1926) , de oprichter van de Amerikaanse socialistische partij. Daarnaast is deze man zesmaal kandidaat geweest bij  presidentsverkiezingen. In 1920 kreeg hij bijna een miljoen stemmen, nadat hij campagne had gevoerd vanuit de gevangenis. 

Daar was hij in terecht gekomen omdat hij zich verzette tegen de Eerste Wereldoorlog. Sanders heeft over deze historische figuur een 30 minuten durende documentaire gemaakt om aandacht te besteden aan diens inzet voor de werkenden en de armen.  Het lijkt op het moeizame leven van een andere Socialistenleider in Duitsland, Rosa Luxemburg die het uiteindelijk met de dood heeft moeten bekopen. http://sociale-impuls.blogspot.nl/2014/12/het-bewogen-leven-van-rosa-luxemburg.html
De aanloop van Sanders richting de politiek is een lange weg geweest over vele onbekende nieuwe paden.

Einstein was ook een socialist

Meerdere keren heeft hij geprobeerd als onafhankelijke kandidaat in aanmerking te komen voor een senaatzetel, maar zonder succes. Wel werd hij onverwachts als onafhankelijke kandidaat gekozen in het voorjaar van 1981 tot Burgemeester van het plaatsje Burlington in de staat Vermont.

 De eerste keer in de geschiedenis dat dit geen democraat of republikein was. Maar zijn progressieve ideeën werden tegengewerkt door de zittende partijen. Sanders liet zich echter niet ontmoedigen en wist op allerlei manieren toch stapje voor stapje vooruitgang te boeken.

 Na drie zittingsperioden werd hij zelfs uitgeroepen tot beste of meest succesvolle burgemeester van de VS. Hij heeft enorme veranderingen kunnen doorvoeren in het plaatsje met een goed betaald politiekorps, veel groen- en milieu-investeringen, sociale voorzieningen en een bloeiend divers, cultureel leven. 

Zijn succesvolle projecten worden vaak overgenomen in andere plaatsen en steden.

In 1990 werd Sanders de eerste onafhankelijke kandidaat in 40 jaar die in het Congres terecht kwam. Later in 2006 werd hij zelfs senator namens Vermont. Daar heeft hij zich ook jaren ingezet voor maatschappelijke kwesties. 

Sanders is dus een doorgewinterde politicus die op alle niveau’s en vanuit allerlei functies het politieke speelveld heeft betreden. Hij heeft een lange aanloop gehad alvorens zich kandidaat te stellen voor de presidentsverkiezingen. 
Deze presidentscampagne in aanloop naar de verkiezingen in 2016 begon met bijeenkomsten in kleine zaaltjes met nauwelijks honderd mensen, maar groeide uiteindelijk uit tot massabijeenkomsten waar tienduizenden mensen op af kwamen. Het gaf Sanders vleugels, figuurlijk gesproken, en hij wist ook daadwerkelijk een flink aantal staten te veroveren als democratisch kandidaat . Hij versloeg vaker de ervaren Hillary Clinton. Een prestatie van formaat. Uiteindelijk had hij toch niet genoeg kiesmannen verzameld om de democratische nominatie binnen te halen en dus bekende hij uiteindelijk steun aan Hillary op 12 juli 2016. Het mocht echter niet baten, want Donald Trump won geheel onverwachts de verkiezingen.  

In het boek lezen we echter dat Sanders vol vertrouwen is dat zijn nederlaag slechts een tijdelijke is en dat de nieuwe generaties uiteindelijk de politieke en democratische macht zullen gaan opeisen en daarbij zeker de insteek van een socialistische aanpak zullen kiezen. We zien het al in veel landen momenteel als reactie op de mondiale financiële en economische crisis van 2008 en de recessie daarna. Denk bijvoorbeeld aan de gekozen Laborleider Jeremy Corbyn, die de meest linkse stroming binnen Labor vertegenwoordigd. Zie ook http://solidaire-economie.blogspot.nl/2018/03/jeremy-corbyn-de-uitgesproken-linkse.html

Update 
Het roer van het kapitalisme moet om en daarbij spelen grassroot-bewegingen een belangrijke rol ! Echte veranderingen komen maar zelden vanuit het bestaande establishment, maar moeten afgedwongen worden door aanhoudende massabetogingen, dat was de overtuiging van Sanders.
In 2019 begonnen de voorbereidingen voor de volgende presidentsverkiezingen waarbij de democraten hopen dat ze de zittende president Donald Trump kunnen verslaan. 
Sanders stelt zich ook opnieuw verkiesbaar en haalt de meeste democratische stemmen (26%) in New Hampshire op 12 februari 2020 binnen. Twee weken daarvoor in Iowa  moesten de stemmen opnieuw geteld worden, maar was Sanders net nummer twee geworden. Bij de volgende voorverkiezingen in de staat Nevada 22 februari was het overwinningsresultaat evident. Nadat de helft van de stemmen geteld waren had Sanders al 46% behaald. Op Super Tuesday op 3 maart 2020 , wanneer er in veertien Staten tegelijkertijd gestemd zal worden, zal de genadeklap komen en zal Sanders er waarschijnlijk met kop en schouders bovenuit steken. 

Achteraf bleek dat Joe Biden waarschijnlijk toch de meeste kiesmannen heeft behaald. Het wordt een nek-aan-nek-race tussen Biden en Sanders. De meeste andere democratische kandidaten hebben zich al teruggetrokken. 
Ondanks zijn leeftijd hoopt hij de meeste kiesmannen te winnen, zodat hij de democratische nominatie krijgt en kan hij het rechtstreeks opnemen tegen Trump. 

Update 2, 18 maart 2020
Na weer een aantal voorverkiezingen  is het bijna zeker dat Joe Biden zal gaan winnen als democratische kandidaat. Hij heeft momenteel 1086 kiesmannen tegenover 772 kiesmannen voor Bernie Sanders.

 De grote staat Florida werd dik gewonnen. Om presidentskandidaat te worden zijn 1991 kiesmannen benodigd.De vraag is hoelang Sanders zal volhouden en Biden nog kan overhalen om meer linkse punten over te nemen.  Eind maart of begin april 2020 gooide Sanders de handdoek in de ring en trok zich als kandidaat terug , maar wil wel nog op de kieslijsten van de aanstaande voorverkiezingen in een aantal Staten blijven staan, zodat er tot het einde voor de voorverkiezingen druk van links op Biden blijft staan.

 Hoe dit heeft kunnen gebeuren is nog altijd een raadsel want Biden heeft nauwelijks campagne gevoerd en wist zeker geen extra stemmers aan te trekken. De overwinning van Biden  riekt naar manipulatie  . Trump heeft intensieve campagne gevoerd en wist extreem veel enthousiaste stemmers te bereiken . Ra ra???!!

De toekomst zal het hopelijk ooit duidelijk maken !!

Update 2025

Na de herverkiezing van republikein Trump tot 47e president, schoof hij Robert Kennedy jr. Naar voren als zijn minister voor volksgezondheid. In de senaat vond toen een screening plaats van deze nieuwkomer en wat zijn plannen waren. Hoewel Kennedy uit het democratische kamp afkomstig is, werd hij flink aan de tand gevoeld. Op een bepaald verhit moment vertelde Kennedy dat Sanders ook een grote som geld had aangenomen van de farma-industrie. Op internet circuleerde daar een lijst  met namen en bedragen.  Dat riekt naar omkoping en heeft het aanzien van Sanders geen goed gedaan . Oei!!